مواردی برای قرائت مؤثر قرآن

0 303

اول:
قاری قبل از قرائتش درجات تدبر در قرآن را برای خود یادآوری کند، که آیا نسبت به آیات تأمل و تفکر دارد؟ یا خشوع و تأثیر گرفتن؟ یا محاسبه‌ی پرونده‌ی حساب و کتاب نفس؟ یا استنباط حُکمها و حکمتها؟ اگر برای تدبرش بعضی از این امور را یکجا جمع کند، ضرری به او نمی‌رسد, و این امر مهم است که هوشیاری و یادآوری قلب را برای خود حاصل کند به همان شکل که از او قبول می‌شود و همچنین چگونگی قبول شدن آن.

دوم:
قاری عظمت قرآن را در نظر بیاورد همچنین جلال قدرت، بلندای منزلت و زیادی نعمتهایی که الله به علت قرائتش به وی عطا می‌کند و در نتیجه کلام الله را وسیله‌ی برای خود گرداند تا ترس و خوف و امید را بیابد و به آن شادمان گردد؛ چه بسا که: به مقصود هدف از نزول آن برسد. پس باید شکل ظاهری و باطنی خود را برای آن آماده کند.

سوم:
وقتی از شر شیطان رانده شده به الله پناه می‌برد، از الله برای ایمن شدن در برابر حیله‌های شیطان، طلب کمک می‌کند؛ همان که آن [ملعون] تمامی سعیش این است که قاری قرآن را از کارش باز دارد و او را به حالتی برگرداند که از قرآن نفع نبرد و او قلب قاری را مشغول می‌کند تا از نگریستن به معانی قرآن بازماند و یا اینکه مفهوم آن را طور دیگری برداشت کند، پس باید از حیله و شر و مکر وی به الله پناه ببرد تا با حفاظتی از طرف الله، محفاظت شود.

چهارم:
وقتی قرآن تلاوت می‌کند آن را با درنگ انجام داده و بطوری شیوا آن را قرائت کند و کسی که به دنبال معنی قرآن باشد از قرائت سریع آن خودداری می‌کند وکوشش می‌کند تا معانی آن را به قلبش انتقال دهد، تا اینکه تأثیر پیدا کرده و خشوع یابد. و نباید کوشش او این باشد که چه وقت سوره را ختم می‌کند؟ و راضی نشود تا در برابر راهنمایی‌های آن توفق نکند و یا مقصود آن را نفهمد یا از تفسیر کلمات آن غافل بماند؟.

پنجم:
از مسائلی که کمک می‌کند تا قاری راهنمایی‌های آیات را بداند: نگریستن به موارد سیاق آیه (آیه‌ی قبلی مربوط به آن) و در نظر داشتن موضوع سوره یا مقطع و محل گواهی‌ای که آیات را به تصویر می‌کشد, و جستجو در حکمت ترتیب و وجه‌ی که آیه را دنبال می‌کند و هدف مسائلی که حول آیه می‌گذرد، و نگریستن به تمامی این مسائل همراه با تصور اثر هدفی که قاری برای خود بیان می‌کند و خصوصیات شنونده‌گان؛ زمانی تسبیح گوید و زمانی درخواست نماید و زمانی پناه ببرد.

ششم:
از بزرگترین مسائلی که به قاری کمک می‌کند تا هدف آیات را در نظر بیاورد، وجوه تأثیر آنها بر نفس و قلب وی می‌باشد؛ شناخت عرصه‌ی نزول آیات و چگونگی تلقین آیات توسط رسول صلی الله علیه وسلم، و چگونگی قرار گرفتن آن در درون صحابه در زمانی که آن را می‌شنیدند.

هفتم:
قاری خود را عادت دهد تا آنگونه که شایسته‌ی اوست به راهنمایی‌های آیات و اشارات آن بنگرد، مثلاً؛ وقتی دید که آیه خطاب به انبیاء است بداند که مورد خطاب از لحاظ اولی وی نیز می‌باشد و وقتی تمجید الله بر انبیاء و صالحین را قرائت می‌کند بداند که منظور از آیه، خطاب به وی می‌باشد و باید از هدف آن تأثیر گرفته و به مطلوب آیه اقتدا کند، و وقتی نکوهش الله بر اعمال نافرمانبرداران و ظالمین را قرائت می‌کند بداند که مخاطب آیه وی می‌باشد و از هدف آن تاأثیر گرفته و از مطلوب آن برحذر باشد.

هشتم:
وقتی از آیه‌ی تأثیر گرفت با قلب از آن سود ببرد و به آن شادمان گردد و آن آیه را تکرار کرده و نگریستن به آن را اعاده نماید؛ از آن عبور نکرده تا وقتی که معانی آن را بر قلب خود حک کند و سینه‌اش را توسط آن فراخ گرداند.

با در نظرداشت ومراعات نکاتی که در بالا یادآوری شد، میتوان قرآن‌کریم را به درستی، تامل و سودمند به خوانش گرفته و از ضیاع وقت به شکل نااگاهانه، جلوگیری کرد. چون الله متعال و پیامبر صلی الله علیه وسلم به خوانش درست و زیبای قرآن تاکید می‌ورزد، و در عین حال میتوان گفت که با دقیق بودن به تلاوت، قرائت، تفکر و حسن این موارد، میتوان به رفعت و اجر الهی دست یافته وهمچنان از بهره‌ی آنی و ظاهری قرآن که همانا استراحت قلب، آرامش خاطر و ازدیاد اخلاص در وجود است، مستفید شد.

ترتیب کننده: وسیم احمد ادیب
منبع: تدبر در قرآن، (سلمان السنیدی) مترجم: پدرام اندیش

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

16 + هجده =